دوپینگ
دوپینگ
دلیل استفاده از داروهای ادرار آور در ورزشکاران
به سه دلیل:نخست آنکه این داروها ممکن است در کاهش سریع وزن و رسیدن به رده وزنی مورد نظر موثر باشد،این امر به ویژه در رشته های ورزشی مانند کشتی ،وزنه برداری،بوکس که در رده های وزنی خاصی انجام می گیرد،صدق می کند.
ثانیا دیورتیکها ممکن است برای رفع احتباس مایع ناشی از مصرف استروئدها ی آنابولیک بکار روند. این امر احتمالاً در ورزشکاران پرورش اندام که می خواهند هر چه بیشتر عضلانی بنظر برسند،سودمند است.
ثالثاًً ورزشکاران ممکن است ازدیورتیکها استفاده کنند تا میزان دفع ادرار را تغییر دهند و باعث تغییر غلظت دارو های غیر مجاز در ادرار شوند.بدین ترتیب ورزشکاری که برای آزمون دارویی انتخاب شده سعی می کند تا حجم ادرارش را بالا برده و داروهای دوپینگ یا متابونیتهای آنها را در ادراررقیق نماید.البته نشان داده شده است که این تقلب احتمالاًموثر نیست.
عوارض
از عوارض جانبی استروئید های آنابولیک (نظیر تستوسترون،ناندرولون و...) که گا هی توسط ورزشکاران مورد سوء استفاده قرار می گیرد چه میدانید؟
این داروها دارای عوارض جانبی بسیاری هستند که برخی از آنها برگشت پذیر وبعضی دیگر غیر قابل برگشت می باشند از جمله میتوان موارد ذیل نام برد
الف)عوارض قلبی و عروقی:احتباس آب و نمک،افزایش حجم خون،ازدیاد فشار خون، افزایش چربی های خون ،بی نظمی ریتم قلب،تغییر ابعاد،انفار کتوس فلبی و سکته مغزی
ب)عوارض کبدی:اختلال کبدی،اختلال در عملکرد کبدی، افزایش آنزیم های کبدی، یرقان و سرطان کبد.
ج)عوارض جانبی خاص مردان:کاهش تعداداسپرم ها ،تحلیل رفتن بیضه ها،عقیمی ، بزرگ شدن پستان ها، احساس دفع فوری و مکرر ادرار، کاهش توانایی جنسی.
د)عوارض جانبی خاص زنان:در قاعدگی، هیرسوتیسم(رشد زیاد مودر نواحی غیر طبیعی مثلاًدر صورت خانم ها )،تاسی،کلفت شدن صدا،تحلیل پستانها ، سرکوب شیر دهی ،پوست چرب وآکنه.
ه)عوارض جانبی در پسران نا بالغ:بسته شدن زودرس غضروف های رشد و توقف رشد قدی،رشدغیر طبیعی مو،تیرگی پوست.
و)عوارض روانی:افسردگی ، هیجان بیش از حد،پرخاشگری،بی ثباتی عاطفی،حالت تهاجمی و خشونت ،بی خوابی،اضطراب،اختلالات شخصیت و وابستگی روانی به دارو.
قوانین و مجازاتهای دوپینگ
در صورت استفاده از استروئیدها ی آنابولیک ،دارو های ادرار آور،هورمون های پپتیدی و گلیکوپروتئینی و آنالوگهای آنها یا دستکاری فیزیکی،شیمیایی یا دارویی ادرار محرومیت های زیر اعمال می گردد:
در اولین ارتکاب جرم :4-2سال تعلیق
در دومین ارتکاب جرم :تعلیق مادام العمر در صورت استفاده از مواد و روشهای غیر مجازبجز مواردی که در بالا ذکر شد:
در اولین ارتکاب جرم به مدت 3-6ماه
در دومین بار به مدت 2سال
در سومین ارتکاب به صورت مادام العمر محروم میشود.
به هنگام استفاده از مواد محدود شده حکم محرو میت بر حسب مورد صادر خواهد شد.در نهایت فدراسیون ملی هر کشور مسوول شرکت سالم و عاری از دوپینگ ورزشکاران در مسابقات است. به همین جهت در صورت احراز دوپینگ توسط ورزشکار مجازاتها و جریمه هایی نیز برای فدراسیون مربوطه در نظر گرفته می شود.
در دوران محرومیت ورزشکار:
صلاحیت انتخاب برای مسابقه در هیچکدام از مسابقات بین المللی به رسمیت شناخته شده و یا هر مسابقه ای که تحت نظارت فدراسیون ملی باشد را ندارد.
محروم از شرکت در سیمینار یا همایش است.
صلاحیت انتخاب بازی یا هر موقعیت شغلی نظیر
داوری،مربیگری ، مسئولیت،ریاست،مشاوره و... را ندارد.
هر گونه ترفیع ،مدال، عناوین ومقامهایی که در هنگام یا پس از تاریخ دوپینگ کسب کرده است از وی سلب خواهد شد.
هر ورزشکار ،مربی،داور،رئیس،مشاوریا هرشخصی که در رابطه با مواد ممنوعه یا روشهای ممنوعه مجرم شناخته شود،در همان اولین ارتکاب جرم به طور مادام العمر محروم می گردد.
روش انتخاب ورزشکاران برای آزمایش دوپینگ
در مسابقات بین المللی بر چه مبنایی جهت آزمایش دوپینگ انتخاب می شوند؟
روش انتخاب ورزشکاران برای انجام آزمایش،مطابق باقوانین جاری کنترل دوپینگ در هر رویداد ورزشی است. در بازیهای المپیک،بطور معمول مقامهای اول تا چهارم در هر رشته،به علاوه یک یا چند نفر که به صورت اتفاقی انتخاب میگردند،برای تست در نظر گرفته میشوند. در رشته های ورزشی رکوردی نظیر دو و میدانی ،وزنه برداری ،شنا،نتیجه منفی آزمون برای ثبت رکورد ورزشکاران الزامی است.بنابراین در هر مکان ودر هر زمانی این احتمال وجود دارد که هر ورزشکار برای آزمایش دوپینگ انتخاب شود.هر چند که در آن مسابقه موفقیتی کسب نکرده باشد.
نمونه گیری برای آزمایش دوپینگ
در آزمایشات دوپینگ نمونه گیری از بیمار به چه صورت است؟
در موارد معمول،آزمایش دوپینگ بر روی نمونه ادراری می شود .در صورت مثبت شدن نمونه ادرار،برای تایید نتیجه از تجزیه نمونه خون استفاده می شود .در صورت شک به دوپینگ خونی و یا مصرف مواردی که با آزمایش خون بهتر قابل شناسایی هستند نمونه خونی از فرد گرفته خواهد شد.
فهرست داروها و روشهای غیر مجاز در ورزش
اعلام شده از طرف آژانس جهانی مبارزه با دوپینگ((WADA
دارو ها و روشهای ذکر شده در این بخش در تمامی فصول تمرین،استراحت ورقابتها ممنوع بوده و در صورتی که استفاده از آنها در سرتاسر عمر ورزشی یک ورزشکار، کشف و اثبات گردد،دوپینگ محسوب شده و پیگرد قانونی خواهد داشت.
دارو ها و ترکیبات غیر مجاز در ورزش
الف)ترکیبات و فرآورده های آنابولیکی: استفاده از تمامی انواع داروها و فرآورده های آنابولیکی در تمامی ورزشها اعم از دوران تمرین و یا فصول استراحت و مسابقات ممنوع بوده ودوپینگ محسوب می شود. این فرآورده ها شامل موارد زیر می شود:
1-آنابولیک آندروژنهای اگزوژن (EXOGENOUS):
وترکیبات مشابه دیگرکه اثرات شیمیایی و بیولوژیکی شبیه به این داروها داشته باشند.
2-آنابولیک آندروژنهای آندروژن(ENDOGENOUS)
و چند نوع ایزوسرم و ترکیب دیگر.
آندروژن به ترکیباتی اطلاق می شود که به طور طبیعی در درون بدن آدمی تولید شده ودر جریان خون آدمی همواره وجود دارد.تزریق خارجی این ترکیبات و یا تحریک بدن به ترشح و تولید مقادیر بیش از حد مجاز و طبیعی ،به وسیله داروها و پیش هورمونهای افزاینده ترشح طبیعی هورمونهای آنابولیک و آندروژن آنچنانکه امروز نیز مطرح شده و مورد استفاده قرار می گیرد نیز ممنوع بوده و دوپینگ محسوب می شود.
3-دیگر ترکیبات آنابولیکی شامل:
البته به این نکته نیز توجه توجه داشته باشید که آنابولیکها به همین چند نمونه ذکر شده خلاصه نمی شوند. ترکیبات متنوع و گوناگونی از این دسته داروها تهیه و عرضه شده است که مصرف تمامی آنها در ورزش،دوپینگ محسوب شده و پیگرد قانونی را به دنبال دارد.
.اگزوژن:به ترکیباتی اطلاق می گردد که بدن به طور طبیعی قادر به ساخت و تهیه آنها نمی باشد.
.آندروژن:به ترکیباتی اطلاق می گردد که به طور طبیعی و در حد معینی در بدن آدمی نیز تهیه و ترشح می شود.
ب)هورمونها و ترکیبات مشابه:
استفاده خارجی از هورمونهای زیرو یا استفاده از ترکیبات مشابه دیگر که از نظر فیزیولوژیکی و بیولوژیکی اثرات مشابه داشته باشند نیز ممنوع بوده و دوپینگ محسوب می شود.
ج)آگونیستهای(BETA-2):
به عنوان یک استثنا،استفاده از داروهای زیر در صورتی که برای درمان و یا پیشگیری از ابتلا فرد به بیماری تنگی نفس صورت گرفته باشد بلا مانع است:
ناگفته نماند که علیرغم مجاز بودن استفاده از داروهای فوق در موارد درمانی در صورتی که آزمایشگاه ،مقدار سالبوتامول موجود در خون ورزشکاری را بیش از 1000نانو گرم در میلی لیتر تشخیص دهد تست دوپینگ وی مثبت اعلام خواهد شد مگر در صورتی که فرد با دلایل محکم و قانع کننده اثبات کند که تجمع این میزان دارو در خون وی تنها ناشی از مصرف دزهای درمانی مجاز بوده است .
د)آنتی استروژنها :
. آنتی استروژنها شامل :
. (SERM)ها:
. دیگر آنتی استروژنها شامل:
اشاره با این نکته ضروری است که موارد یاد شده تنها گوشه ای از ترکیبات آنتی استروژن بود که ذکر شد. تمامی داروهایی که اثراتی مشابه داشته باشند ممنوع بوده و استفاده از آنها در ورزش دوپینگ محسوب می شود.
ه)داروهای مدر وترکیبات مشابه:
استفاده از تمامی داروهای ادرار آور در ورزش ممنوع بوده و در صورتی که در تستهای دوپینگ کشف گردد دوپینگ محسوب می شود.این داروها شامل موارد زیر بوده اما محدود به فهرست زیر نمی شود.
ودیگر ترکیباتی که اثراتی مشابه داشته باشند.
روشهای غیر مجاز در ورزش
افزایش غیر مجاز میزان اکسیژن رسانی:
. دوپینگ خونی ،که عبارت است از به کار گرفتن و تزریق خارجی خون و فرآورده ها ی خونی از جمله گلبولهای قرمز
. افزایش مصنوعی میزان اکسیژن گیری و میزان اکسیژن رسانی به بافتها،به هر روشی که انجام گرفته باشد.
. دوپینگ ژنی ،هرگونه استفاده غیر درمانی از سلولها،ژنها و عناصر و فاکتور های ژنیتیکی به منظور افزایش کارایی فرد در ورزش و در مسابقات ورزشی ممنوع بوده و دوپینگ محسوب می شود.
فهرست داروها و روشهای غیر مجاز در ورزش
(در فصل رقابتها)
علاوه بر موارد ذکر شده که در همه مراحل ورزشی غیر مجاز بودند ،ترکیبات و روشهای زیر نیز تنها در فصل رقابتها غیر مجاز بوده و د ر صورتی که در تستهای کنترل دوپینگ در فصل مسابقات کشف شوند دوپینگ محسوب شده و محرومیت ورزشکار را به دنبال خواهد داشت.
داروها وترکیبات غیر مجاز در رقابتها
الف)محرکها
استفاده از داروهاییکه در فهرست زیر آمده ،در فصل مسابقات ممنوع بوده ودوپینگ محسوب می شود:
وداروهای دیگرکه از نظر فیزیولوژیکی و بیولوژیکی،خواص وتاثیراتی مشابه با این داروها دارند.
نکته:
. ((Cathineدر صورتی که غلظت آن در ادرار بیش از 5میکرو گرمدر میلی لیتر باشد دوپینگ محسوب می شود .
. (افدرین)یا(متیل افدرین)نیز در صورتی که غلظت آنها در ادرار فرد از میزان 10میکرو گرم در میلی لیتر بیشتر باشد،دوپینگ محسوب می شود.
.(آدرنالین)در صورتی که برای بیهوشی و بی حسی موضعی مصرف شده باشد دوپینگ محسوب نمی شود.
. داروهایی نظیر (فنیل افرین)،(کافئین)و(پزودوافدرین)که قبلا در لیست داروهای غیر مجاز قرار داشتند،مجاز بوده و مصرف آنها دیگر دوپینگ محسوب نمی شود.
ب)مواد مخدر
استفاده از مخدرهایی که در فهرست زیر آمده اند در فصل رقابتها ممنوع بوده ودر صورتی که در تستهای کنترل دوپینگ کشف گردد،دوپینگ محسوب می شود.
ج)شبه مخدرها
استفاده از ترکیباتی نظیر :حشیش و ماری جوانا نیز در فصل مسابقات ممنوع بوده و دوپینگ محسوب می شود.
د)گلو کوکورتیکواستروئیدها
استفاده از فرم خوراکی وتزریقهای داخل وریدی و عضلانی تمام انواع «گلوکوکورتیکواستروئید»ها در فصل مسابقات ممنوع بوده و دوپینگ محسوب می شود.
توضیح:
در جهت اطلاع رسانی صحیح و شفاف،این مطالب نیز بدون کم و کاست و یا تحریف ،ترجمه شده و در اختیارعلاقه مندان قرار می گیرد.لازم به توضیح اینکه لیست اعلام شده از طرف آژانس شامل موارد دیگری نیز می شد که این موارددر ورزشهای خاص محدودیت دارند اما به دلیل اینکه این موارد ارتباط چندانی با مباحث مورد بحث ما نداشتند از درج آنها در این فهرست صرف نظر کردیم.
فیرگه (محل یادگیری)